Schermtijd kinderen: hoeveel is te veel?
Tieners zitten 5+ uur per dag op hun telefoon. 66% kan moeilijk stoppen. Bij een derde van de gezinnen is er ruzie over. Dit is wat de wetenschap echt zegt. En wat je als ouder kunt doen.
In dit artikel
"Leg die telefoon nou eens weg!" Het is de meest uitgesproken zin in huishoudens met tieners. En tegelijk de zin die het minste effect heeft. Want het schermtijddebat is ingewikkelder dan "minder = beter". De wetenschap is genuanceerder dan de krantenkoppen. En wat je kind op dat scherm doet, is belangrijker dan hoe lang het kijkt.
Maar dat wil niet zeggen dat er niets aan de hand is. De cijfers zijn helder: kinderen besteden meer tijd aan schermen dan ooit, en een groeiende groep heeft er moeite mee om te stoppen.
Hoeveel schermtijd hebben kinderen eigenlijk?
Bij de jongste kinderen (0-6 jaar) daalt de schermtijd voor het eerst. Dat is goed nieuws. Maar bij tieners stijgt het nog steeds. 36% van de middelbare scholieren is vrijwel de hele dag online (HBSC 2021). En 64% van de bovenbouw basisschool (groep 7-8) gebruikt dagelijks social media, ver onder de leeftijdsgrens van 13 jaar die platforms hanteren.
De overheidsrichtlijn 2025
In juni 2025 publiceerde de overheid de Richtlijn Gezond Schermgebruik, opgesteld door onderzoekers van de VU en Universiteit Utrecht in samenwerking met NJi, RIVM, Trimbos en Netwerk Mediawijsheid.
| Leeftijd | Overheidsadvies | Werkelijkheid |
|---|---|---|
| 0-2 jaar | Geen schermen | Veel ouders gebruiken schermen als rustmoment |
| 2-5 jaar | Max. 1 uur per dag | 86 min gemiddeld (0-6 jaar) |
| 6-11 jaar | Max. 2 uur per dag | 2u24 gemiddeld (7-12 jaar) |
| 12+ jaar | Max. 3 uur per dag | 5,4 uur smartphone (15-18 jaar) |
| Social media | Pas vanaf 15 jaar | 64% groep 7-8 al dagelijks actief |
De kloof tussen advies en werkelijkheid is enorm. En dat is niet omdat ouders het niet proberen. 67% van de jongeren geeft aan dat er thuis regels zijn over schermtijd. Maar 40% van de kinderen probeert die regels te omzeilen, en 66% heeft moeite om te stoppen.
Hoeveel schermtijd per leeftijdsjaar?
Je zoekt waarschijnlijk één getal voor de leeftijd van jouw kind. Dat getal bestaat bijna nooit. Officiële instanties geven richtlijnen per leeftijdsgroep, niet per jaar. In Nederland is de belangrijkste bron de Richtlijn Gezond Schermgebruik voor Opvoeders van het ministerie van VWS uit 2025. Voor kinderen onder de vijf komt daar de Wereldgezondheidsorganisatie bij, met richtlijnen uit 2019. De Amerikaanse kinderartsen van de AAP geven vanaf zes jaar bewust géén aantal uren meer.
In de tabel hieronder zie je per leeftijdsjaar wat er wél is vastgelegd, en van wie dat advies komt. Staat er geen hard getal, dan lees je wat er wel bekend is: over slaap, over de eerste telefoon of over wat je kind doet. De tijden gaan over vrije tijd. Schermtijd op school telt niet mee.
Op een telefoon kun je de tabel opzij schuiven.
| Leeftijd | Richtlijn | Wat er verder over bekend is | Bron en jaar |
|---|---|---|---|
| 0 jaar | Geen scherm | Schermtijd wordt afgeraden. Videobellen met opa en oma valt daarbuiten. Slaap telt hier het zwaarst: 14 tot 17 uur (0 tot 3 maanden) en 12 tot 16 uur (4 tot 11 maanden), dutjes meegeteld. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · WHO 2019 · AAP 2016 |
| 1 jaar | Geen scherm | Zittend schermgebruik wordt afgeraden. Vanaf 18 maanden mag je samen naar een goed programma kijken, als je erbij blijft en uitlegt wat je ziet. Slaap: 11 tot 14 uur. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · WHO 2019 · AAP 2016 |
| 2 jaar | Max 30 min per dag | De WHO houdt het op maximaal 1 uur en zegt erbij: minder is beter. De Nederlandse richtlijn is strenger. Verdeel het over korte momenten van ongeveer 10 minuten. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · WHO 2019 · NJi 2025 |
| 3 jaar | Max 30 min per dag | WHO en AAP houden hier maximaal 1 uur aan, samen kijken. Slaap: 10 tot 13 uur, een middagdutje meegeteld. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · WHO 2019 · AAP 2016 |
| 4 jaar | Max 1 uur per dag | Dit is het laatste jaar waarvoor de WHO een richtlijn geeft: maximaal 1 uur, minder is beter. Verdeel het in blokjes van ongeveer 15 minuten en kijk zoveel mogelijk mee. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · WHO 2019 · NJi 2025 |
| 5 jaar | Max 1 uur per dag | De AAP houdt tot en met 5 jaar maximaal 1 uur aan, en dan alleen goede programma's waar je bij zit. Vanaf 5 jaar geeft de WHO geen richtlijn meer. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · AAP 2016 |
| 6 jaar | Max 1 uur per dag | Vanaf hier geeft de AAP bewust geen uren meer. Wel drie harde regels: genoeg slaap, elke dag een uur bewegen, en geen apparaten in de slaapkamer. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · AAP 2016 |
| 7 jaar | Max 1 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Het valt in de groep 4 tot 8 jaar. Het NJi noemt voor 6 tot 12 jaar ongeveer 1 tot 2 uur, verdeeld over de dag. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · NJi 2025 |
| 8 jaar | Max 1,5 uur per dag | Eerste jaar van de groep 8 tot 10 jaar. Goed moment om samen afspraken te maken en je kind daarover te laten meedenken. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · NJi 2025 |
| 9 jaar | Max 1,5 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Slaap in de groep 9 tot 13 jaar ligt gemiddeld rond de 10 uur. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · JGZ-richtlijn Slaap, NCJ 2017 |
| 10 jaar | Max 2 uur per dag | Eerste jaar van de groep 10 tot 12 jaar. Er is nog geen advies om nu al een eigen smartphone te geven. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
| 11 jaar | Max 2 uur per dag | Rond deze leeftijd begint groep 8. Vanuit gezondheidsoogpunt is dat het advies voor de eerste eigen smartphone, niet eerder. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
| 12 jaar | Max 3 uur per dag | De groep 12 plus loopt door tot 18 jaar, met één getal voor al die jaren. Op de middelbare school mag je kind oefenen met chatapps als WhatsApp en Signal. Australië en de Verenigde Staten houden voor tieners 2 uur aan, los van huiswerk. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · NJi 2025 |
| 13 jaar | Max 3 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Wel het advies om te wachten met TikTok, Instagram en Snapchat tot 15 jaar. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
| 14 jaar | Max 3 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Het advies om te wachten met sociale media geldt nog steeds. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
| 15 jaar | Max 3 uur per dag | Vanaf deze leeftijd is het advies dat sociale media als TikTok, Instagram en Snapchat kunnen. Niet als moetje, wel als ondergrens. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
| 16 jaar | Max 3 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Tussen 14 en 16 jaar slapen jongeren gemiddeld ruim 8 uur. Geen scherm in het uur voor bedtijd en geen telefoon in de slaapkamer zijn hier de concretere adviezen. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · JGZ-richtlijn Slaap, NCJ 2017 · AAP 2016 |
| 17 jaar | Max 3 uur per dag | Geen aparte richtlijn voor dit leeftijdsjaar. Praten over wat je kind online doet werkt hier beter dan een limiet opleggen. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 · NJi 2025 |
| 18 jaar | Geen richtlijn | De Nederlandse richtlijn is bedoeld voor opvoeders van kinderen tot 18 jaar. Daarna is er geen officieel getal meer. Wat blijft: genoeg slaap, bewegen en een telefoonvrije nacht. | Richtlijn Gezond Schermgebruik, VWS 2025 |
De richtlijn van VWS onderscheidt zes groepen: 0 tot 2 jaar geen scherm, 2 tot 4 jaar maximaal 30 minuten, 4 tot 8 jaar maximaal 1 uur, 8 tot 10 jaar maximaal 1,5 uur, 10 tot 12 jaar maximaal 2 uur en 12 plus maximaal 3 uur. In de tabel is dat uitgesplitst naar losse leeftijdsjaren, zodat je meteen ziet waar jouw kind valt. Voor de meeste losse jaren bestaat dus geen eigen onderzoek of eigen getal.
Waarom het belangrijker is wát je kind doet
Een uur samen een film kijken telt als evenveel schermtijd als een uur alleen doorscrollen op TikTok, terwijl het iets totaal anders met je kind doet. Steeds meer wetenschappers en professionals zeggen daarom dat de inhoud zwaarder weegt dan de minuten. Videobellen met oma, samen gamen of iets opzoeken voor een werkstuk is niet hetzelfde als een eindeloze stroom filmpjes die een algoritme voor je kind uitkiest. Ook het moment telt mee: een half uur vlak voor bedtijd kost meer dan twee uur op een zaterdagmiddag, en je eigen telefoon aan tafel doet je kind gewoon na. Kijk dus eerst naar wat je kind doet, wanneer het gebeurt en of slaap, bewegen en samen zijn er niet onder lijden, en pas daarna naar de klok.
Er bestaat geen officieel getal per leeftijdsjaar. De tabel vertaalt groepsrichtlijnen naar jaren, zodat je sneller ziet waar je kind staat.
Bronnen bij deze tabel
- Richtlijn Gezond Schermgebruik voor Opvoeders, ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, 17 juni 2025. Bron van alle tijden in de kolom Richtlijn, en van de adviezen over de eerste smartphone vanaf groep 8 en sociale media vanaf 15 jaar. rijksoverheid.nl
- Guidelines on physical activity, sedentary behaviour and sleep for children under 5 years of age, Wereldgezondheidsorganisatie, 2019. Bron van de adviezen en slaapuren voor 0 tot en met 4 jaar. who.int
- Media and Young Minds en Media Use in School-Aged Children and Adolescents, American Academy of Pediatrics, 2016. Bron van het advies om onder 18 maanden geen schermmedia te gebruiken behalve videobellen, van maximaal 1 uur voor 2 tot 5 jaar, en van het besluit om vanaf 6 jaar geen uren meer voor te schrijven.
- Wat is een goede schermtijd voor mijn kind?, Nederlands Jeugdinstituut, 2025. Bron van de praktische uitwerking per leeftijdsfase en van de vergelijking met Australië, Canada, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. nji.nl
- JGZ-richtlijn Gezonde slaap en slaapproblemen bij kinderen, Nederlands Centrum Jeugdgezondheid, geautoriseerd december 2016 en gepubliceerd in 2017. Bron van de gemiddelde slaapduur per leeftijd en van het advies om schermgebruik voor het slapen gaan te vermijden. ncj.nl
Wat zegt de wetenschap echt?
Het debat over schermtijd en mentale gezondheid is genuanceerder dan populaire media suggereren. Dit is wat we met zekerheid kunnen zeggen:
Het verband is echt, maar klein
De grootste meta-analyse tot nu toe (226 studies, 275.728 deelnemers) vindt een verband van bijna nul tussen algemeen social mediagebruik en welzijn (r = 0,01). Maar bij het specifiek meten van depressie wordt het verband sterker: r = 0,12. En bij problematisch gebruik (niet kunnen stoppen, verplicht voelen om te checken) stijgt het naar r = 0,27 tot 0,35.
Een correlatie van 0,12 is klein maar meetbaar. Het verklaart ongeveer 1-2% van de variatie in depressiescores. Ter vergelijking: het effect van aardappelen eten op depressie is vergelijkbaar. Maar: bij problematisch gebruik stijgt het verband naar r = 0,27-0,35, wat klinisch relevant is.
Het type gebruik maakt uit
Passief scrollen (eindeloos door je feed swipen) heeft andere effecten dan actief gebruik (berichten sturen, content maken). Sociale vergelijking ("iedereen heeft het leuker dan ik") is een bekende risicofactor. Maar contact houden met vrienden kan juist positief zijn.
Minder scherm = beter welzijn?
De SCREENS trial (2024), het grootste experiment op dit gebied, liet 89 gezinnen twee weken lang de schermtijd beperken tot maximaal 3 uur per week. Het resultaat: een significante verbetering in gedragsproblemen bij kinderen, vergelijkbaar met het effect van professionele behandelingen. Ook angst en somberheid namen af.
Kanttekening: de studie duurde slechts twee weken, ouders wisten in welke groep ze zaten, en de meeste kinderen waren jonger dan 13. Maar het signaal is duidelijk: minder scherm kan helpen.
Twijfel je of het drukke of ongeconcentreerde gedrag van jouw kind door schermen komt of door iets anders, zoals ADHD? Doe dan de 30-dagentest: is het ADHD of te veel schermtijd.
Wat ervaren ouders?
Een grote enquete onder 1.200+ Nederlandse ouders (Pointer/KRO-NCRV, 2024) laat zien wat er leeft:
- 66% van de kinderen heeft moeite om te stoppen met de telefoon.
- Een derde van de ouders zou de smartphone het liefst later hebben gegeven.
- 29% denkt dat de mentale gezondheid van hun kind lijdt onder het schermgebruik.
- 41% maakt zich zorgen over de sociale vaardigheden van hun kind.
- Bij een derde van de gezinnen is er regelmatig ruzie over schermgebruik.
- 67% van de kinderen mag de telefoon meenemen naar de slaapkamer. Dit is sterk gelinkt aan slaapproblemen.
- 82% van de kinderen is actief op social media, terwijl slechts 7 ouders meldden dat hun kind door een platform geweigerd werd vanwege leeftijd.
"72% van de ouders die hun kind nog geen smartphone gaven, is voor een wettelijke leeftijdsgrens van 15 jaar voor social media. Ook een meerderheid van ouders die wel een smartphone gaven, steunt dit."
Bron: Pointer/KRO-NCRV enquete, 1.200+ ouders, 2024Kwaliteit boven kwantiteit
Het meest praktische advies uit de wetenschap is niet "minder schermtijd" maar "betere schermtijd". Wat je kind doet op dat scherm is belangrijker dan hoe lang het kijkt.
Risicovol gebruik
- Eindeloos scrollen door feeds (passief gebruik)
- Sociale vergelijking ("waarom ziet iedereen er beter uit dan ik?")
- Schermgebruik vlak voor het slapen (blauw licht, opwinding)
- Vervanging van slaap, beweging of sociale contacten door schermtijd
Neutraal tot positief gebruik
- Contact houden met vrienden via chat
- Creatief bezig zijn (video's maken, muziek, kunst)
- Educatieve content, documentaires, podcasts
- Samen kijken of samen gamen als gezinsactiviteit
Als er een ding is dat aantoonbaar werkt, is het dit. Telefoon buiten de slaapkamer heeft een bewezen positief effect op slaapkwaliteit en welzijn. 67% van de kinderen mag de telefoon mee naar bed. Een derde slaapt er slechter door. Begin hier.
10 praktische tips die werken
Telefoon uit de slaapkamer. Koop een wekker. De telefoon laadt 's nachts in de woonkamer op.
Geen telefoon aan tafel. Eten is voor gesprekken, niet voor scrollen. Dit geldt ook voor jou als ouder.
Maak samen afspraken. Niet opleggen, maar samen regels maken. Kinderen die meedenken, houden zich er beter aan.
Gebruik ingebouwde timers. Screen Time (iPhone) en Digital Wellbeing (Android) helpen limieten instellen.
Geef het goede voorbeeld. Als jij de hele avond op je telefoon zit, kan je moeilijk verwachten dat je kind stopt.
Vraag wat ze doen, niet hoe lang. "Wat kijk je?" is beter dan "Hoe lang zit je al?" Het opent een gesprek in plaats van een conflict.
Wacht met social media tot 13+, liefst 15. De overheid adviseert 15 jaar. Elke maand langer wachten helpt.
Bied alternatieven. Kinderen grijpen naar hun telefoon uit verveling. Sport, hobby's en buitenspelen zijn de beste "concurrenten" van schermen.
Plan schermvrije momenten. Het eerste uur na thuiskomst. Zondagochtend. Tijdens de autorit. Maak het structureel.
Geen schuldgevoel. Perfecte regels bestaan niet. Dat je kind op een regenachtige zondag 4 uur op de iPad zit, maakt je geen slechte ouder.
Meer weten over digitale opvoeding?
Onze e-learning voor ouders behandelt schermtijd, social media, ouderlijk toezicht instellen en meer. Praktisch en zonder schuldgevoel.
Bekijk de e-learning ↗Veelgestelde vragen
Maakt social media mijn kind depressief?
De wetenschap geeft geen eenduidig antwoord. Er is een verband tussen veel social mediagebruik en een hogere kans op depressieve klachten, maar het is niet bewezen dat social media de oorzaak is. Wat wel duidelijk is: problematisch gebruik (niet kunnen stoppen, verplicht voelen) is een sterkere voorspeller dan de tijd die je kind op social media besteedt.
Is de richtlijn van de overheid verplicht?
Nee. De Richtlijn Gezond Schermgebruik is een advies, geen wet. Maar het geeft je als ouder een helder kader om het gesprek thuis te voeren. En het laat zien dat de overheid erkent dat er een probleem is.
Mijn kind zegt dat het "voor school" is. Telt dat mee?
De overheidsrichtlijn betreft vrije schermtijd, niet schoolgerelateerd gebruik. Maar let op: veel kinderen schakelen naadloos over van huiswerk naar TikTok. Afspraken over wanneer de laptop dichtgaat na het huiswerk, helpen.
Moeten jongens en meisjes dezelfde regels krijgen?
Meisjes zijn bijna twee keer zo kwetsbaar voor problematisch social mediagebruik (6,2% vs 3,3%). Dit komt deels door sociale vergelijking en uiterlijkgerelateerde content. Het kan helpen om met dochters specifiek te praten over hoe social media hun zelfbeeld beinvloedt.
Helpt het om gewoon de telefoon af te pakken?
Op korte termijn misschien. Op lange termijn niet. Kinderen die hun telefoon afgepakt krijgen, leren niet om zelf grenzen te stellen. En ze vinden manieren om de regels te omzeilen (40% probeert dit al). Beter: samen afspraken maken en geleidelijk meer verantwoordelijkheid geven.
Hoe stel ik ouderlijk toezicht in op de telefoon van mijn kind?
Voor iPhone: Screen Time (Instellingen > Schermtijd). Voor Android: Google Family Link. Beide laten je schermtijdlimieten instellen, apps blokkeren en bedtijden instellen. Onze e-learning bevat stap-voor-stap handleidingen voor alle grote platforms.
Bronnen bij dit artikel
- Rijksoverheid: Richtlijn Gezond Schermgebruik (juni 2025)
- Pointer/KRO-NCRV: Enquete 1.200+ ouders (2024)
- GGD Gezondheidsmonitor Jeugd 2023
- Trimbos Instituut: Feiten en cijfers schermgebruik
- Netwerk Mediawijsheid: Iene Miene Media 2025
- WHO Europe: HBSC Volume 6 - Teens, Screens and Mental Health (2024)
- ZIGT: Groot Jongerenonderzoek 2024
- UvA: Impact social apps op jongeren (Siebers, 2024)
Stichting CyberBurger helpt kinderen veilig opgroeien in de digitale wereld. Onze e-learning voor ouders behandelt schermtijd, ouderlijk toezicht, social media en alle online gevaren. Praktisch en zonder schuldgevoel. Bekijk de e-learning of word CyberOuder op jouw school.
Veelgestelde vragen
Hoeveel schermtijd is normaal voor een kind van 10?
Kinderen van 7 tot 12 jaar zitten gemiddeld 2 uur en 24 minuten per dag achter een scherm. De overheidsrichtlijn uit 2025 adviseert voor kinderen van 6 tot 11 jaar maximaal 2 uur per dag. Er is dus al een flinke kloof tussen wat experts aanbevelen en wat in de praktijk gebeurt.
Wat zegt de overheid over schermtijd voor kinderen?
In juni 2025 publiceerde de overheid de Richtlijn Gezond Schermgebruik. Het advies: kinderen van 0 tot 2 jaar helemaal geen schermen, van 2 tot 5 jaar maximaal 1 uur per dag, van 6 tot 11 jaar maximaal 2 uur en voor 12-plussers maximaal 3 uur per dag. De richtlijn is geen wet, maar een advies om het gesprek thuis mee te voeren.
Maakt social media mijn kind depressief?
Er is een verband tussen veel social mediagebruik en een hogere kans op depressieve klachten, maar het is niet bewezen dat social media de oorzaak is. Wat wel duidelijk is: problematisch gebruik, dus niet kunnen stoppen of het gevoel hebben te moeten checken, is een sterkere voorspeller van depressie dan de tijd die je kind op social media besteedt.
Helpt het om de telefoon gewoon af te pakken?
Op korte termijn misschien, op lange termijn niet. Kinderen die hun telefoon afgepakt krijgen leren niet om zelf grenzen te stellen, en 40% van de kinderen probeert regels al te omzeilen. Het werkt beter om samen afspraken te maken en je kind geleidelijk meer verantwoordelijkheid te geven.
Wat is het beste wat ik als ouder kan doen tegen te veel schermtijd?
Het meest bewezen advies is simpel: zet de telefoon buiten de slaapkamer. 67% van de kinderen mag de telefoon mee naar bed, en een derde slaapt er slechter door. Verder helpt het om geen telefoon aan tafel te gebruiken, samen regels te maken, en het goede voorbeeld te geven want kinderen doen wat ouders doen.
Wil je de instellingen zelf doen? In onze gids lees je hoe je ouderlijk toezicht instellen per leeftijd, met per platform wat je kunt regelen en wat je ervoor nodig hebt.
