Online haat is geen grapje: dit doe je als je het ziet

Een nare comment lees je zo weg. Voor degene die het overkomt, blijft het hangen. Online discriminatie is geen incident dat af en toe voorbijkomt. Volgens het CBS voelden in 2024 ongeveer 580.000 mensen zich online gediscrimineerd, en jongeren het vaakst.

Hoe groot dit is

Uit het CBS-onderzoek Online Veiligheid en Criminaliteit 2024 blijkt dat 3,8 procent van alle mensen van 15 jaar en ouder zich online gediscrimineerd voelde. Bij jongeren van 15 tot 25 jaar ligt dat hoger: 6,3 procent. Het gebeurt het vaakst op social media (bijna 72 procent van de gevallen).

Waarom het meer raakt dan je denkt

Online voelt een belediging soms minder erg, omdat je de ander niet ziet. Maar achter elk scherm zit een echt persoon. Wie steeds wordt weggezet om wie die is, gaat zich onveilig voelen, ook op plekken die eerst leuk waren, zoals een game of een groepschat. En vaak voelt het slachtoffer zich er alleen in.

Wat jij kunt doen als je het ziet

Je hoeft geen held te zijn om iets te doen. Juist de mensen eromheen, de omstanders, maken het verschil. Drie dingen helpen echt:

1. Doe niet mee, ook niet met een like.Een like of lolreactie voelt onschuldig, maar het moedigt aan en maakt de groep die haat groter. Stilte kan de pester juist sterker maken.
2. Steun degene die het overkomt.Een kort berichtje zoals ik zag het, niet oke doet meer dan je denkt. Het laat merken dat iemand niet alleen staat.
3. Meld en blokkeer.Meld de post bij het platform en maak een screenshot als bewijs. Bij bedreiging of strafbare haat kun je terecht bij de politie of het meldpunt van Offlimits (meldpunt.offlimits.nl).

Online mag toch alles? Nee

Veel jongeren denken dat online alles kan, omdat het anoniem voelt. Dat klopt niet. Discriminatie, bedreiging en aanzetten tot haat zijn ook online strafbaar. En anoniem is minder anoniem dan het lijkt. Weten dat er grenzen zijn, helpt om die grenzen ook online te respecteren.

Lees ook: de jongeren-hub en de ouder-hub.